Πώς να αντιμετωπίσεις τον σύντροφό σου όταν σε προσβάλλει;

Woman photo created by freepik - www.freepik.com

Η προσβολή μέσα στο ζευγάρι υπονομεύει την προσωπικότητα του ατόμου, αλλοτριώνει το «εμείς» και θέτει τις βάσεις για την δημιουργία μιας πιθανής συγκρουσιακής σχέσης. Όταν αποκτά συστηματικότητα, αποτελεί μια από τις κυριότερες μορφές λεκτικής και ψυχολογικής βίας για το σύντροφο που την υφίσταται. Η προσβολή όταν λαμβάνει μεγαλύτερες εκτάσεις έχει συνέπειες στην αυτοπεποίθηση, στην αυτοεκτίμηση, στο αίσθημα επάρκειας του συντρόφου, καθώς και στην εύρυθμη λειτουργία της σχέσης.

Μια σχέση για να λειτουργήσει χρειάζεται σεβασμό, απαντητικότητα και αποφασιστικότητα και από τα δύο μέλη. Πρέπει δηλαδή, οι δυο σύντροφοι να μιλούν, να εκφράζονται, να συμφωνούν στο ότι μπορούν να διαφωνούν, να δείχνουν πάντα τις ανάγκες τους δια μέσω της λεκτικής και εξωλεκτικής επικοινωνίας με σκοπό να αποφασίζουν στην επικράτηση μιας κοινής λογικής, απαραίτητης για την συνύπαρξή τους. Κατανοούμε, λοιπόν, πως μία προσβλητική συμπεριφορά δεν έχει θέση μέσα στη σχέση είτε αυτή εμφανίζεται περιστασιακά είτε σε συστηματική βάση.

4 Κλειδιά για πρόληψη και αντιμετώπιση 

  1. Οριοθέτηση
    Η οριοθέτηση σχετίζεται με το να θέτω τα όρια μου, ώστε να μην επιτρέπω να καταπατώνται μέσα στις διαπροσωπικές και κοινωνικές μου σχέσεις. Η έννοια της οριοθέτησης εμπερικλείει δεξιότητες όπως διεκδικητικότητα και έκφραση της άρνησης με δυνατότητα εύρεσης εναλλακτικών προτάσεων. Είναι σημαντικό όμως να θυμόμαστε πως για να οριοθετήσω το σύντροφο θα πρέπει πρώτα να γνωρίζω πώς να οριοθετώ τον εαυτό μου (αναγνώριση προσωπικών αναγκών, προσδοκιών και ενεργοποίηση εαυτού για την επίτευξη στόχων).
  2. Συναισθηματική επικοινωνία
    Η επικοινωνία θα πρέπει να επικεντρώνεται στην έκφραση του συναισθήματος, των αναγκών και των προβληματισμών με έναν λειτουργικό τρόπο, αποφεύγοντας τις ακραίες εκδηλώσεις κριτικής που ενδέχεται να επηρεάσουν αρνητικά την έκβαση της συζήτησης. Το κυρίαρχο πρόβλημα μιας σχέσης που δεν επικοινωνεί, είναι ο θυμός και η χρέωση ως βασική άμυνα εκείνου και εκείνης που «το δίκιο κυριαρχεί στο άδικο» και «το σωστό επιβάλλεται στο λάθος». Το μεγαλύτερο πρόβλημα μιας σχέσης με κακή επικοινωνία είναι το λάθος μήνυμα που προσπαθεί τόσο ο ένας όσο και ο άλλος να περάσει στο σύντροφό του.
    Σε συνθήκες όπου αισθανόμαστε πως ο σύντροφος μας δε μας εκτιμά, μας υποτιμά, η έκφραση του συναισθήματος θα μπορούσε να έχει την εξής μορφή: «Αισθάνομαι πως…», «Η συμπεριφορά σου με κάνει να νιώθω…». Είναι σημαντικό να κατανοήσει ο σύντροφος το συναισθηματικό αντίκτυπο των προσβολών του. Μέσα από έναν εποικοδομητικό διάλογο που έχει ως κεντρικό άξονα τη συναισθηματική επικοινωνία, μπορούν να δοθούν λύσεις, ώστε να γεφυρωθούν διαφορές και να εξαλειφθούν πιθανοί μελλοντικοί κίνδυνοι.
  3. Αποφυγή προσωποποίησης
    Ορίζεται ως η απόδοση ευθυνών του ατόμου στον εαυτό του, ενώ αγνοεί τη συνεισφορά των άλλων προσώπων και παραγόντων σε μια αρνητική έκβαση. Σχετίζεται με συναισθήματα ενοχής που καθηλώνουν το άτομο σε αυτήν, παγιδεύοντας το σε ένα φαύλο κύκλο. Μη διστάζετε, λοιπόν, να υποστηρίζετε τον εαυτό σας και να αναγνωρίζετε προβληματικές συνθήκες μέσα στη σχέση.
  4. Αναγνώριση του προβλήματος
    Είναι σημαντικό να μην αγνοήσετε τα σημάδια εκείνα που δείχνουν πως υπάρχει μια συμπεριφορά ή λεκτική επικοινωνία που σας υποτιμά ως προσωπικότητα μέσα στο σχεσιακό πλαίσιο. Αναγνωρίστε και επεξεργαστείτε δυσφορικά συναισθήματα και μην αποφύγετε να δείτε το πρόβλημα ως μέρος της σχέσης. Ρωτήστε το σύντροφο σας ποιοι είναι εκείνοι οι λόγοι που τον οδηγούν σε μια τέτοια συμπεριφορά. Ποιοι είναι εκείνοι οι παράγοντες που την ενισχύουν και την διαιωνίζουν.

 

Δρ. Θάνος Ε. Ασκητής
Ψυχίατρος – Σεξολόγος
Διδάκτωρ Ψυχιατρικής Πανεπιστημίου Αθηνών
Καθηγητής Ψυχιατρικής EUC
Πρόεδρος Ιατρικού Κέντρου Ψυχικής και Σεξουαλικής Υγείας

Παπαδόπουλος Δ. Περικλής
Ψυχολόγος, Ψυχοθεραπευτής Γνωσιακής Συμπεριφορικής Θεραπείας Επιστημονικός Συνεργάτης Ι.Ψ.Σ.Υ

Ιατρικό Κέντρο Ψυχικής και Σεξουαλικής Υγείας Θάνου Ασκητή
Ταγματάρχη Δημήτρη Πουλίου 18, Έγκωμη
Τηλ: 22459555/ www.askitis-cy.com
Βρείτε μας και στο Facebook – www.facebook.com/askitis.kypros